Rezerwat Głazy Krasnoludków to jedno z ciekawszych miejsc w północno-zachodniej części Gór Stołowych, gdzie natura wyrzeźbiła z piaskowca prawdziwe dzieła sztuki. Kilkaset metrów skalnych form przypominających grzyby, wieże czy maczugi rozciąga się wśród boru świerkowego nieopodal Gorzeszowa. Miejsce chroni się od 1970 roku, a wstęp jest całkowicie darmowy i dostępny przez całą dobę.
- niepowtarzalne formacje skalne
- darmowy wstęp przez całą dobę
- idealne dla rodzin z dziećmi
- rzadkie gatunki roślin
- spokojna atmosfera z dala od tłumów
Skałki które wyglądają jak z bajki
Gorzeszowskie Skałki ciągną się pasem długości około 1200 metrów i szerokości niecałych 200 metrów. To nie są zwykłe głazy – woda i wiatr pracowały nad nimi przez tysiące lat, tworząc formy które naprawdę pobudzają wyobraźnię. Większość formacji ma od 5 do 7 metrów wysokości, ale najwyższe potrafią sięgać nawet 17 metrów.
Spacer między skałami to trochę jak wędrówka labiryntem. Wąskie szczeliny, pionowe ściany, platformy pochylone pod dziwnymi kątami. Niektóre skały przypominają kolumny, inne wyglądają jak grzyby na grubych nóżkach, jeszcze inne jak ambony czy baszty. Charakterystyczny kształt zawdzięczają warstwowej budowie piaskowca – twardsze warstwy wytrzymały erozję, a miększe się wykruszyły.
Według lokalnych legend w szczelinach między skałami mieszkały krasnoludki o ogromnych gęsich stopach, ubrane w szare płaszcze i kaptury. Jeden z nich podobno zakochał się w córce gospodarza z Gorzeszowa i porwał ją, ukrywając w głębi skalnego labiryntu.
Dziewięć hektarów chronionej przyrody
Rezerwat powstał przede wszystkim po to, żeby chronić naturalne formy wietrzenia górnokredowego piaskowca ciosowego. To materiał geologiczny sprzed milionów lat, który zachował się tu w naprawdę spektakularnej formie. Obok piaskowców pojawiają się też margle, dodatkowo wyżłobione przez wodę.
Ale nie tylko skały są tu pod ochroną. Na powierzchni dziewięciu hektarów rosną też rzadkie gatunki roślin, między innymi chroniony dziewięćsił bezłodygowy i konwalia majowa. Rezerwat ma znaczenie nie tylko turystyczne, ale też naukowe i dydaktyczne – to doskonałe miejsce do obserwacji procesów geologicznych.
Dla kogo to miejsce
Głazy Krasnoludków to świetna opcja dla rodzin z dziećmi. Dzieci uwielbiają chodzić między skałami, szukać krasnoludków w szczelinach i wspinać się na niższe formacje – choć trzeba uważać, żeby przypadkiem nie wpaść w którąś z wąskich szczelin. To też dobre miejsce na krótką wycieczkę dla osób które nie chcą się męczyć długimi górskimi trasami.
Miłośnicy geologii znajdą tu fascynujące przykłady procesów erozyjnych. Fotoamatorzy będą zachwyceni – zwłaszcza że w ostatnich latach drzew jest tu coraz mniej, więc skały są bardziej widoczne i łatwiej je sfotografować. Rezerwat leży na uboczu, więc odwiedza go stosunkowo niewiele osób. Można tu zaznać ciszy i spokoju, posłuchać śpiewu ptaków.
Jak tam dotrzeć i gdzie zaparkować
Rezerwat znajduje się około 2 kilometry na południowy-zachód od wsi Gorzeszów, która leży przy drodze między Krzeszowem a Mieroszowem. W samej wsi jest sporo drogowskazów pokazujących kierunek do rezerwatu – bez nich można by się pogubić, bo miejsce jest rzeczywiście na uboczu.
Pod sam rezerwat prowadzi niewielka polna droga, którą da się przejechać samochodem. Na miejscu jest parking, więc nie trzeba zostawiać auta gdzieś daleko. Obok parkingu znajduje się polanka z miejscem do biwakowania i kilka wiat – można tu urządzić rodzinny piknik przed lub po zwiedzaniu skałek.
Przez rezerwat przechodzą dwa szlaki turystyczne. Czerwony to krótki łącznik między Gorzeszowem a rezerwatem. Żółty biegnie z Chełmska Śląskiego przez rezerwat dalej na północ w kierunku Kamiennej Góry. W pobliżu, na południe od rezerwatu, przebiega też ścieżka przyrodniczo-dydaktyczna Dobromyśl, która tworzy pętlę wokół górki Lisiec.
Ile czasu zarezerwować na zwiedzanie
Sam spacer po rezerwacie to kwestia godziny, może półtorej jeśli chce się dokładnie pooglądać wszystkie formacje i pochodzić między skałami. Warto jednak zostawić sobie więcej czasu – na piknik, na robienie zdjęć, na zwykłe siedzenie w lesie i słuchanie ciszy.
Można tu przyjechać o każdej porze roku. Latem jest zielono i można połączyć wizytę z piknikiemna polanie. Jesienią skałki pięknie kontrastują z kolorami liści. Zimą, jeśli jest śnieg, miejsce wygląda zupełnie bajkowo. Wiosną z kolei kwitną chronione rośliny, w tym konwalie.
W rezerwacie znajduje się też pomnik przyrody – porfirowa skałka objęta ochroną w 1994 roku, więc prawie 25 lat później niż sam rezerwat.
Co jeszcze warto zobaczyć w okolicy
Skoro już jest się w Gorzeszowie, warto zajrzeć też do Czarciej Maczugi – to kolejna ciekawa formacja skalna w tej samej miejscowości. Niedaleko, w Lubawce, znajdują się Krucze Skały, a w Łącznej Czartowskie Skały. Wszystkie te miejsca łączy podobna geneza geologiczna, ale każde ma swój unikalny charakter.
W Chełmsku Śląskim, które leży na północny wschód od rezerwatu, można zobaczyć charakterystyczne Domy Tkaczy – zabytkowe budownictwo związane z tradycją tkacką regionu. A jeśli ma się ochotę na dalszą wycieczkę, warto przeskoczyć granicę do Czech i odwiedzić Skalne Miasto Adrspach – to już atrakcja na zupełnie inną skalę, ale podobny typ formacji skalnych.
Informacje praktyczne
Godziny otwarcia: Rezerwat jest dostępny 24 godziny na dobę, przez cały rok. Nie ma bramek ani ograniczeń czasowych.
Cena biletu: Wstęp jest całkowicie bezpłatny. To rezerwat przyrody, a nie obiekt komercyjny.
Parking: Bezpłatny parking znajduje się bezpośrednio przy wejściu do rezerwatu.
Dojazd: Z Gorzeszowa polną drogą oznakowaną tabliczkami informacyjnymi. Dojechać można samochodem prawie pod sam rezerwat. Miejscowość Gorzeszów leży przy drodze Krzeszów-Mieroszów.
Czas zwiedzania: Od godziny do dwóch, w zależności od tempa i chęci na dłuższy odpoczynek.
Udogodnienia: Miejsce piknikowe z wiatami, parking, tablice informacyjne. Brak toalety i punktów gastronomicznych – warto zabrać ze sobą jedzenie i picie.
Uwaga: Chodząc po skałach trzeba bardzo uważać na szczeliny i stromie krawędzie. Nie ma tu specjalnych zabezpieczeń, więc trzeba pilnować dzieci i zachować ostrożność przy wspinaniu się na formacje skalne.
