Jezioro Bystrzyckie w Zagórzu Śląskim to sztuczny zbiornik wodny rozciągający się na ponad 3 kilometry w malowniczej dolinie między Górami Sowimi a Pogórzem Wałbrzyskim. Powstało w latach 1912-1917 po wybudowaniu 44-metrowej zapory na rzece Bystrzycy Kamiennej. Miejsce przyciąga zarówno rodziny szukające spokojnego wypoczynku nad wodą, jak i aktywnych turystów planujących wędrówki po okolicy.
Zbiornik ma niewielką powierzchnię – około 48-50 hektarów – ale jego wydłużony kształt i kręta linia brzegu tworzą interesujące zatoki i zakątki. Szerokość nie przekracza 480 metrów, co sprawia, że jezioro zachowuje kameralny charakter.
- czysta woda idealna do kąpieli
- malownicze plaże sprzyjające relaksowi
- szlaki piesze w otoczeniu gór
- wypożyczalnia sprzętu wodnego
- imponująca zapora z punktami widokowymi
Historia zapory i powstanie jeziora
Budowa zapory wodnej to dzieło pruskich inżynierów z początku XX wieku. Kamienna zapora o wysokości 44 metrów powstała w czasach cesarskich, a jej budowa trwała kilka lat – od 1912 do 1917 roku. Pod wodą zniknęła wtedy jedna wieś, a powstały zbiornik miał pojemność około 8 milionów metrów sześciennych.
Jezioro przez wiele dekad pełniło ważną funkcję użytkową – dostarczało wodę pitną dla Dzierżoniowa i okolicznych miejscowości. To właśnie dlatego dbano o czystość wody, co do dziś przekłada się na jej jakość. Świadczą o tym liczne gatunki ryb żyjące w zbiorniku, a także fakt, że maksymalna głębokość sięga 33 metrów.
Jezioro Bystrzyckie bywa nazywane również Jeziorem Lubachowskim – od nazwy pobliskiej miejscowości Lubachów, przy której znajduje się zapora.
Co można robić nad jeziorem
Nad Jeziorem Bystrzyckim funkcjonują dwa kąpieliska z piaszczystymi plażami. Pierwsze znajduje się przy ulicy Spacerowej, w pobliżu hotelu i domków kempingowych, niedaleko od kładki przechodzącej nad jeziorem. Drugie kąpielisko jest nieco spokojniejsze i oferuje większy obszar wydzielony do pływania, choć sama plaża ma podobne rozmiary.
Woda w jeziorze jest czysta i przyjemna do kąpieli. Otoczenie górami sprawia, że miejsce ma swój klimat – strome brzegi porośnięte lasem, gnejsowe skałki o ciekawych kształtach wystające tu i ówdzie.
Dla aktywnych dostępna jest wypożyczalnia sprzętu wodnego – można popływać kajakiem czy rowerem wodnym. Wokół jeziora prowadzą szlaki piesze, a spacer wzdłuż brzegu to dobry pomysł na kilkugodzinną wycieczkę. Warto jednak wiedzieć, że nie wszędzie są wygodne ścieżki – na niektórych odcinkach trzeba iść poboczem dość ruchliwej drogi.
Zapora wodna i punkty widokowe
Sama zapora to imponująca konstrukcja, którą warto zobaczyć z różnych perspektyw. Można zejść w dół i obejrzeć budowlę od strony jej podstawy, a także przejść na drugą stronę jeziora, gdzie kilkadziesiąt metrów od tamy znajduje się punkt widokowy. Stamtąd robi się najlepsze zdjęcia zapory.
Przez pewien czas nad jeziorem funkcjonowała stalowa kładka dla pieszych – most wiszący łączący brzegi zbiornika w okolicy restauracji Wodniak. Od maja 2010 roku kładka została zamknięta ze względu na zły stan techniczny.
Zamek Grodno i inne atrakcje w okolicy
Nad jeziorem góruje częściowo zachowany Zamek Grodno – jeden z bardziej rozpoznawalnych zabytków regionu, który zyskał popularność między innymi dzięki programom historycznym Bogusława Wołoszańskiego. Do zamku można dojść z okolic jeziora, a spacer tam i z powrotem to dobry sposób na połączenie wypoczynku nad wodą ze zwiedzaniem.
W centrum Zagórza Śląskiego, od strony zamku, znajduje się kilka barów i restauracji. Niedaleko stoi też XIX-wieczny pałac. Dla zainteresowanych historią II wojny światowej w okolicy są pozostałości Projektu Riese – system podziemnych sztolni i korytarzy budowanych przez nazistów.
Wokół jeziora prowadzą szlaki piesze różnego stopnia trudności. Najbardziej popularne to szlak żółty i inne trasy umożliwiające poznanie okolicy Gór Sowich.
Dla kogo to miejsce
Jezioro Bystrzyckie sprawdzi się przede wszystkim jako cel weekendowego wyjazdu dla rodzin z dziećmi. Plaże są przystosowane do bezpiecznej kąpieli, a okolica oferuje spokojny wypoczynek bez zbędnego zgiełku – chyba że ktoś przyjedzie w szczycie sezonu letniego, wtedy może być ciasno.
Miłośnicy wędkarstwa znajdą tu dobre warunki – jezioro jest obwodem rybackim PZW z bogatym stanem ryb. Osoby planujące aktywny wypoczynek mogą połączyć relaks nad wodą z wędrówkami po Górach Sowich i zwiedzaniem zamku.
Nie jest to miejsce dla tych, którzy szukają rozbudowanej infrastruktury rozrywkowej czy tłumów. Jezioro Bystrzyckie to raczej opcja na spokojny dzień z możliwością popływania, spaceru i obcowania z naturą w górskim otoczeniu.
Informacje praktyczne – dojazd, parking, ceny
Dojazd: Do Zagórza Śląskiego można dojechać samochodem od strony Świdnicy lub Wałbrzycha. Z Wrocławia to około 1,5 godziny jazdy, z Warszawy około 4,5 godziny, z Krakowa około 4 godziny. Dojazd komunikacją publiczną jest możliwy – kursują autobusy linii nr 5 z Wałbrzycha oraz linii nr 330 ze Świdnicy. Do Zagórza Śląskiego dojeżdżają również pociągi Kolei Dolnośląskich na trasie Wrocław Główny – Kudowa Zdrój.
Parking: Przy jeziorze są parkingi. Poza sezonem parkowanie jest bezpłatne, latem trzeba liczyć się z opłatami.
Czas wizyty: Na spacer wokół jeziora i relaks na plaży warto zarezerwować co najmniej 3-4 godziny. Jeśli planuje się również wizytę na zamku Grodno, lepiej przeznaczyć cały dzień.
Najlepsza pora: Sezon letni to oczywisty wybór dla chcących się kąpać, ale jezioro jest malownicze również wiosną i jesienią, gdy jest mniej turystów. Zimą krajobraz zyskuje zupełnie inny, bardziej surowy charakter.